بهای سنگین بهره وری

از بین بردن تلفات، نقش جام مقدس را در علم مدیریت ایفا می‌کند – اما تاکید بیش‌ازحد بر روی آن، به مجموعه‌ای از مشکلات ختم می‌شود. کمپانی‌‌ها باید به همین اندازه، به انعطاف‌پذیری هم توجه کنند.

آدام اسمیت در اثر برجسته‌ی خود در سال 1776 تحت عنوان «ثروت ملل»، نشان داد که یک تقسیم کار هوشمندانه می‌تواند بهره‌وری بسیار بیشتری نسبت به مسئولیت‌پذیری تک‌تک کارکنان در قبال ساخت محصول نهایی داشته باشد. چهار دهه بعد، دیوید ریکاردو در کتاب «درباره‌ی اصول اقتصاد سیاسی و وضع مالیات»، تئوری برتری قیاسی را ارائه و این بحث را به شکلی پیشرفته‌تر مطرح کرد. به گفته‌ی او، ازآنجایی‌که کارگران پرتغالی عملکرد بهتری در زمینه‌ی تولید شراب دارند و کارگران انگلیسی هم تولید پارچه را به شکلی بهینه‌تر انجام می‌دهند، بهتر است که هر گروه بر روی نقطه‌ی قوت خود تمرکز کند و کالاهای خود را با یکدیگر مبادله کنند.





چنین بینش‌هایی را می‌توان نشانه‌ای از انقلاب صنعتی و عاملی برای حرکت به سمت آن دانست، انقلابی که از یک سو به نوآوری‌هایی مربوط می‌شد که قرار بود بطالت را کاهش و بهره‌وری را افزایش دهند و از سوی دیگر، به به‌کارگیری فناوری‌های جدید ارتباط داشت. ایده‌هایی که درباره‌ی نحوه‌ی سازمان‌دهی امور داریم، تاثیری فراتر از تلاش‌های تک‌تک افراد دارند و همین نگاه تخصصی، نوعی برتری تجاری خلق می‌کند که از زیربناهای مطالعات مدیریت تا به امروز بوده است. در این راستا، اسمیت و ریکاردو پایه‌های نظریه‌ی فردریک وینسلو تیلور را بنیان گذاشتند که می‌گفت مدیریت را می‌توان همچون یک دانش قلمداد نمود – و جنبشی را آغاز کرد که با ادواردز دمینگ به دوران اوج خود رسید. دمینگ سیستم «مدیریت کیفیت فراگیر» را طراحی کرد که هدف از آن، از بین بردن هرگونه تلفات در فرایند تولید بود.





اسمیت، ریکاردو، تیلور و دمینگ به یاری یکدیگر، مدیریت را به دانشی تبدیل کردند که هدف اصلی آن، از بین بردن تلفات بود؛ ازجمله تلفات در زمان، مصالح و سرمایه. باور به فضیلت‌های ناب بهره‌وری، هیچ‌گاه سست نشد. تجسم چنین باوری را می‌توان در قالب سازمان‌‌های چندجانبه همچون «سازمان جهانی بازرگانی» مشاهده کرد که هدف از آن، بهینه‌سازی فرایند بازرگانی است. آزادسازی تجارت و سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی، فرم‌های بهینه‌ی وضع مالیات، رفع نظارت، خصوصی‌سازی، بازارهای سرمایه‌‌ی شفاف، بودجه‌‌های متوازن و دولت‌هایی که با تلفات مبارزه می‌کنند، از بندهای پیمان واشنگتن هستند که برای حصول فضیلت‌های بهره‌وری منعقد شده است. و چنین فضیلت‌هایی در تک‌تک دانشکده‌های کسب‌وکار این سیاره ترویج می‌شوند.

برای مشاهده ادامه متن مقاله، اشتراک تهیه نمایید.